fa طراحی و پیاده سازی دبی‌سنج فراصوت چهارمسیره با استفاده از روش تفاضل زمانی تخصصي Special پژوهشي Research paper <div style="text-align: justify;">یک دبی‌سنج فراصوت چهار مسیره با نصب فرستنده/گیرنده‌های امواج فراصوت بر روی یک لوله 8 اینچی طراحی و ساخته شد. با عبور کنترل شده سیال ازدرون دبی‌سنج ساخته شده، سرعت سیال در چهار لایه مختلف با استفاده از روش تفاضل زمانی(Time-difference) اندازه گیری شد. با استفاده از روش انتگرال گیری عددی به روش گاوس-لژاندر و اعمال تقریب مهندسی، نرخ شارش سیال بدست آمد. با مقایسه پاسخ دبی‌سنج ساخته شده با پاسخ یک دبی‌سنج تجاری مرجع، صحت عملکرد سیستم در نرخ جریانهای مختلف مورد آزمایش قرار گرفت. همچنین با مقایسه پاسخ آن با پاسخ یک دبی‌سنج فراصوت تک مسیره معادل، خطای اندازه گیری آنها مقایسه گردید. نتیجه بیانگر خطای متوسط کمتر از 3% در نرخ سرعتهای بالاتر از m/s5/0 و خطای متوسط 15% در سرعتهای کمتر از m/s 3/0 بود. متوسط خطای متوسط دبی‌سنج تک مسیره در تمام سرعتها حدود20% بالاتر از خطای سرعت سنج چهار مسیره بود.</div> <div style="text-align: justify;">A four-path ultrasonic flow meter was designed and fabricated by using of ultrasonic transmitter/receivers on an 8-inch pipe. By passing fluid through the flowmeter at a controlled rate, the velocity was measured in different layers using the time-difference method. Fluid flow rate was estimated by Gauss-Legendre numerical integration method and applying of the engineering approximation. By comparison of the results with the actual measurement done by a calibrated reference flow meter, the accuracy of the system was tested at various flow rates. It also was compared with the measurement of an equivalent one-path ultrasonic flowmeter, and the measurement errors were calculated. The test result represented that, the average error of measurement is less than 3% at the speeds of 0.5 m/s and more. The average error was more than 15% at the speeds below 0.3 m/s. The measurement error of the one-path flowmeter was 20% more than that of four path one.</div> دبی‌سنج, فراصوت, روش تفاضل زمانی, روش گاوس-لژاند flow meter, ultrasonic, time difference method, method of Gauss-Legendre 55 62 http://joc.kntu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-606-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Orvatinia محمد عروتی نیا orvatinia@ictfaculty.ir 10031947532846004048 10031947532846004048 Yes The Ministry of Communications and Information Technology, Tehran, Iran وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات Abbas Gharibi عباس غریبی a.gharibi@nioc-iotc.com 10031947532846004049 10031947532846004049 No , The Ministry of petroleum شرکت پایانه های نفتی ایران